Zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden

Het zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden:

  • heette vroeger de “zorgverzekering
  • bedraagt 130 euro per maand
  • krijg je als:
    • je veel zorg nodig hebt, zoals ouderen die in een woonzorgcentrum verblijven of mensen die thuis veel ondersteuning nodig hebben
    • je bent aangesloten bij de Vlaamse sociale bescherming door elk jaar je zorgpremie te betalen
  • heeft geen leeftijdsgrens
  • vraag je aan en krijg je via je zorgkas

Voorwaarden
 

1. Aangesloten zijn bij de Vlaamse sociale bescherming

Je moet aangesloten zijn bij de Vlaamse sociale bescherming om een zorgbudget te kunnen krijgen. Aansluiten doe je door de jaarlijkse zorgpremie te betalen aan een zorgkas (als je ouder bent dan 25 jaar). 

2. Geen leeftijdsgrens

Er is geen minimum- of maximumleeftijd om dit zorgbudget te kunnen krijgen.

Ook zwaar zorgbehoevenden jonger dan 25 jaar (en dus nog niet aangesloten bij de Vlaamse sociale bescherming) kunnen een aanvraag voor dit zorgbudget indienen bij een zorgkas naar keuze.

3. Zwaar zorgbehoevend zijn en dat bewijzen met een attest of meting van je zorgzwaarte (= een "indicatiestelling")
 

Je woont in een residentiële zorgvoorziening

Verblijf je in een erkend woonzorgcentrum (WZC), rust- en verzorgingstehuis (RVT) of psychiatrisch verzorgingstehuis (PVT) in Vlaanderen of Brussel, dan heb je recht op dit zorgbudget. Bewijs je zorgbehoefte met een verblijfsattest van je residentiële zorgvoorziening. De voorziening waar je verblijft kan je dat bezorgen.

Momenteel krijgen bewoners van bepaalde Vlaamse woonzorgcentra en rust- en verzorgingstehuizen hun zorgbudget automatisch. Zij moeten het dus niet langer zelf aanvragen. Eind 2019 zal het zorgbudget in alle Vlaams erkende woonzorgcentra en rust- en verzorgingstehuizen automatisch toegekend kunnen worden. Voor meer informatie, neem je best contact op met de voorziening.
Bewoners van residentiële ouderenvoorzieningen buiten Vlaanderen (bv. rusthuizen in Brussel), en bewoners van psychiatrische verzorgingstehuizen moeten het zorgbudget nog steeds zelf aanvragen.

Je woont thuis (mantel- en thuiszorg)

Er bestaan bepaalde schalen die meten hoe zorgbehoevend iemand is en daar een getal of "score" op zetten. Woon je nog thuis, dan heb je een attest nodig met zo'n score om dit zorgbudget te kunnen krijgen. Welke schaal of score jij kan gebruiken, hangt af van welke zorg jij thuis krijgt. Vraag je ziekenfonds of zorgkas om advies. 

Deze attesten met minstens een van de volgende scores volstaan als bewijs om een zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden te kunnen aanvragen:

  • minstens de "score B op de Katz-schaal" in de thuisverpleging (attest af te halen bij het ziekenfonds);
  • minstens de "score 35 op de BEL-profielschaal" (attest af te halen bij een dienst voor gezinszorg);
  • minstens de "score 15 op de medisch-sociale schaal". Die schaal wordt gebruikt voor de evaluatie van de graad van zelfredzaamheid met het oog op het onderzoek naar het recht op de integratietegemoetkoming, het zorgbudget voor ouderen met een zorgnood, of de tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden (attest af te halen bij het ziekenfonds of de Federale Overheidsdienst Sociale Zekerheid);
  • "score C of Cd op de Katz-schaal" in een verzorgingsinrichting. Dit is de schaal die afgenomen wordt in woonzorgcentra, rust-en verzorgingstehuizen, centra voor kortverblijf en dagverzorgingscentra (attest af te halen bij het ziekenfonds);
  • zorgtoeslag voor kinderen met een specifieke ondersteuningsbehoefte (of bijkomende kinderbijslag) op basis van "minstens 18 punten op de medisch-sociale schaal" (samengesteld uit de pijlers P1, P2 en P3);
  • "kine-E-attest" (attest af te halen bij het ziekenfonds). Dat attest is alleen geldig als u al 3 jaar een positieve beslissing hebt gekregen op basis van een indicatiestelling met de BEL-schaal.

Beschik je niet over een van deze attesten, dan kan je een beroep doen op een gemachtigde indicatiesteller. Je kan daarvoor terecht bij de diensten voor gezinszorg, de OCMW’s en de Diensten Maatschappelijk Werk die verbonden zijn met de ziekenfondsen. Zij zijn gemachtigd om met behulp van de BEL-schaal de zorgbehoevende een score te geven. Met minstens 35 punten op de BEL-schaal kom je in aanmerking voor een zorgbudget.

4. Andere hulp waardoor je geen zorgbudget krijgt

Je hebt geen recht op een zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden in deze gevallen:

  • je krijgt een budget voor niet-rechtstreeks toegankelijke hulp of een persoonsvolgend budget van het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (bij meerderjarigen)*

  • je krijgt een persoonlijk assistentiebudget van het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (bij minderjarigen)

  • je verblijft voltijds in een Multifunctioneel Centrum van het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (voor personen tot 21 jaar, of uitzonderlijk tot 25 jaar)

  • je verblijft in een gehandicaptenvoorziening voor meerderjarigen buiten Vlaanderen

  • je verblijf voltijds in een residentiële gehandicaptenvoorziening voor minderjarigen buiten Vlaanderen

  • je krijgt ambulante ondersteuning van een gehandicaptenvoorziening voor meerderjarigen buiten Vlaanderen

  • je bent ingeschreven in een internaat of internaat permanente openstelling van een medisch-pedagogisch instituut van het Gemeenschapsonderwijs

In deze situaties kan je geen zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden krijgen. Dat geldt vanaf de eerste dag na de maand waarin deze situatie gestart is. En je kan geen zorgbudget krijgen tot het einde van de maand waarin je nog in die stuatie bent.

* Er is een overgangsmaatregel voor personen die gestart zijn met niet-rechtstreeks toegankelijke hulp vóór of op 1 januari 2017: als zij voor december 2016 een zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden (mantel- en thuiszorg) kregen, en op dat moment niet voltijds in een residentiële voorziening van het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap verbleven, blijven zij onder bepaalde voorwaarden hun rechten behouden. Voor meer informatie contacteer je best je zorgkas.  

Bij voltijds verblijf in een Multifunctioneel Centrum van het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap, of een minderjarigenvoorziening buiten Vlaanderen, hebt je wel recht op één zorgbudget (€ 130), als je meer dan 30 dagen afwezig bent uit de minderjarigenvoorziening in de periode van 1 september tot en met 31 augustus.
Ben je meer dan 100 dagen afwezig uit de minderjarigenvoorziening in deze periode, dan heb je recht op twee zorgbudgetten (€ 260).
Je krijgt deze zorgbudgetten enkel als je een lopend dossier hebt bij de Vlaamse sociale bescherming op 31 augustus.

 

Je zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden aanvragen

Stuur een van onderstaande aanvraagformulieren naar je zorgkas. Steek daarbij ook het attest dat bewijst dat je zwaar zorgbehoevend bent (zie voorwaarden)

In sommige situaties krijg je automatisch het zorgbudget en hoef je het niet aan te vragen.

Wanneer aanvragen?

  • Zodra je zwaar zorgbehoevend bent. Je zorgbehoevendheid zal gemeten worden, dat kan voor of na je aanvraag.
  • of zodra je naar de residentiële zorgvoorziening bent verhuisd.

Je hebt recht op een zorgbudget vanaf de eerste dag van de vierde maand na de datum van je aanvraag. Als je bijvoorbeeld in de loop van januari een aanvraag indient bij je zorgkas, zal je dus vanaf 1 mei een zorgbudget ontvangen.

Later aanvragen

Wat als je je zorgbudget later aanvraagt, en dus niet meteen nadat je zorgbehoefte werd vastgesteld of je in een voorziening werd opgenomen? Je ontvangt dan het zorgbudget vanaf de eerste dag van de vijfde maand na de datum van het attest of het verblijf. Let wel op: je hebt recht op maximaal 6 retroactieve zorgbudgetten (de zorgkas kan dus maximaal 6 maanden teruggaan in de tijd). 

Sneller recht bij toekenning van een palliatief forfait

Vanaf 1 december 2019 kan je sneller recht hebben op een zorgbudget als je in aanmerking komt voor een tegemoetkoming voor palliatieve verzorging (ook wel het palliatieve forfait genoemd). Het palliatieve forfait moet ook toegekend zijn:

  • vóór de eerste dag van de vierde maand na de datum van je aanvraag voor het zorgbudget of,
  • vóór de eerste dag van de vierde maand na de datum van het attest of verblijf, als die voorafgaan aan je aanvraag voor het zorgbudget, of,
  • vóór de eerste dag van de vierde maand na de datum van het attest of verblijf, als je je zorgbudget automatisch krijgt (zonder aanvraag).

Je hebt dan recht op het zorgbudget vanaf de maand na de datum van je aanvraag, of vanaf de maand na de datum van het attest of verblijf. Als je bijvoorbeeld in de loop van november 2019 een aanvraag indient bij de zorgkas, zal je vanaf december 2019 een zorgbudget ontvangen.  

Het palliatieve forfait is een tegemoetkoming in de kosten voor medicatie, verzorgings- en hulpmiddelen voor de thuisverzorging van een palliatieve patiënt.
 

Het zorgbudget automatisch krijgen zonder aanvraag

In sommige situaties krijg je automatisch het zorgbudget en hoef je het niet aan te vragen.
Bij mantel- en thuiszorg is dit als je een bepaalde score hebt op een schaal die je zorgbehoefte meet:

  • minstens de score 35 op de BEL-profielschaal, bij zorgbehoevenden die een beroep doen op een erkende dienst voor gezinszorg of aanvullende thuiszorg, of op een erkende dienst voor logistieke hulp;
  • minstens de score 15 op de medisch-sociale schaal voor de evaluatie van de graad van zelfredzaamheid met het oog op het onderzoek naar het recht op de integratietegemoetkoming, het zorgbudget voor ouderen met een zorgnood, of de tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden;
  • zorgtoeslag voor kinderen met een specifieke ondersteuningsbehoefte (of bijkomende kinderbijslag) op basis van minstens 18 punten op de medisch-sociale schaal (samengesteld uit de pijlers P1, P2 en P3).

Beschik je over een ander attest, of heb je geen attest, dan moet je wel nog steeds een aanvraag voor mantel- en thuiszorg indienen. 

Bij residentiële zorg kan je het zorgbudget automatisch krijgen bij een verblijf in bepaalde Vlaamse woonzorgcentra en rust- en verzorgingstehuizen. Eind 2019 zal het zorgbudget in alle Vlaams erkende woonzorgcentra en rust- en verzorgingstehuizen automatisch toegekend worden. Om na te gaan of je nog een aanvraag voor je zorgbudget moet indienen, neem je best contact op met het woonzorgcentrum of rust- en verzorgingstehuis.

Verblijf je in een residentiële ouderenvoorziening buiten Vlaanderen (bv. in een Brussels rusthuis), of verblijf je in een psychiatrisch verzorgingstehuis, dan moet je je zorgbudget nog steeds zelf aanvragen.

Wanneer recht?

Krijg je het zorgbudget automatisch, dan heb je hier recht op vanaf de eerste dag van de vierde maand na de datum waarop de dienst de BEL-schaal heeft afgenomen, of de eerste dag van de vierde maand na de begindatum van het attest. Bij residentiële zorg heb je recht op het zorgbudget vanaf de eerste dag van de vierde maand na de start van je verblijf.

De automatische toekenning van het zorgbudget gebeurt op basis van gegevensstromen. Om het dossier te vervolledigen, kan de zorgkas bijkomende gegevens opvragen bij de zorgbehoevende, zoals bijvoorbeeld het rekeningnummer waarop het zorgbudget betaald moet worden.

Betaling

Het zorgbudget bedraagt 130 euro per maand. Je zorgkas betaalt het zorgbudget maandelijks uit via overschrijving op je rekeningnummer. Verblijf je in een residentiële zorgvoorziening, zoals een woonzorgcentrum, rust- en verzorgingstehuis of psychiatrich verzorgingstehuis, dan wordt het zorgbudget altijd met een maand vertraging uitbetaald.


Controle over het zorgbudget bij mantel- en thuiszorg

Ontvang je zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden en woon je nog thuis (je krijgt mantel- en thuiszorg), dan kan je gecontroleerd worden. De controleur zal dan je zorgzwaarte opnieuw meten met een van de schalen die daarvoor ontwikkeld zijn (een zogeheten "indicatiestelling met de BEL-schaal").

De controleurs nemen daarvoor een willekeurige steekproef uit alle personen met zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden (bij mantel- en thuiszorg) op basis van de BEL-schaal.

De controleur zal je ongeveer 2 weken op voorhand per brief verwittigen van de controle. Je kan een concrete afspraak maken met de controleur als je dat wenst.

Het is belangrijk dat je aanwezig bent op het moment van de controle. Als je zonder geldige reden niet aanwezig bent, kan de zorgkas beslissen de uitbetalingen van het zorgbudget stop te zetten.

De zorgkas beslist tot stopzetting of verderzetting van het zorgbudget op basis van het advies van het controleorgaan. Je ontvangt alle informatie over die beslissing per brief.

Ga je niet akkoord met een beslissing van de zorgkas over een zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden (de vroegere zorgverzekering)? Dan kan je een beroep indienen bij het Agentschap Vlaamse Sociale Bescherming via een online formulier.

Een zorgkas organiseert in opdracht van de Vlaamse overheid de Vlaamse sociale bescherming. Heb je vragen over je zorgpremie of zorgbudget? Daarmee kan je terecht bij je zorgkas.